A historia da Mancomunidade Serra do Barbanza comezou no ano 2003 como proxecto de tratamento de lixo baseado na reciclaxe e a xeración de compost. Ao longo de dúas décadas creceu ata converterse nun exemplo a nivel europeo.
Como nas boas series sempre hai un xiro de guión e a falta de pagos de moitos concellos, as crisis económicas e unha mala xestión acabaron por poñer á Mancomunidade Serra do Barbanza ao borde do precipicio. Unha sentenza xudicial que obriga a pagar 9 millóns de euros á concesionaria FCC e o feito de que no vaso de recollida xa non entrara máis lixo parecían os dous últimos cravos do ataúde.
Unha nova esperanza
En 2023 o alcalde de Brión, Pablo Lago, convértese no presidente da Mancomunidade Serra do Barbanza co que ábrese unha nova esperanza. Desde entón conseguiu aprobar os primeiros orzamentos en dez anos.
Tamén se acordou levar lixo a SOGAMA como xeito de baleirar o vaso e poder seguir traballando, unha medida que non gusta aos socios pero que todos entenden como temporal. Finalmente decidiuse ter un cadro de persoal que xestione doutro xeito, con interventor, secretario, e administrativos.
Redactaranse uns novos estatutos e negociouse con FCC o pago da débeda en dez anos, o que abre a porta a unha nova licitación. Sobre a mesa estaba o posicionamento de concellos como o de Ames que a principios de este ano advertía da súa marcha se non se daban pasos.
No pleno de onte o concello de Ames aprobou entrar como socio na Mancomunidade Serra do Barbanza o que apuntala a recuperación e abre un pouco máis a saída do túnel para a planta de Louame.
Moitas incógnitas
No pleno tanto PP como Espazo Común explicaron o seu voto en contra en base á gran cantidade de dúbidas por resolver. Luísa Feijoo pedía ver os novos estatutos e criticaba que se trouxera a pleno porque era unha obriga e non polo interese en debater.
Oliva Agra, voceira do PP, tamén reclamaba ver os estatutos pero engadía preguntas como que capacidade de decisión terá Ames ou que sucede si se quere despois abandonar a Mancomunidade.
O BNG defendeu a entrada coma socios na Mancomunidade Serra do Barbanza. A voceira, Escarlata Pampín, criticou a falta de apoio parlamentario de Psoe e PP e explicou que iso foi o que, en parte, levou á planta á situación actual. Engadiu que levar o lixo a SOGAMA non é a mellor solución pero é un paso para sair da paralise.
O concelleiro responsable, Gustavo Neto, foi respondendo ás dúbidas nas dúas intervencións que tivo. Comezou dicindo que o cambio de postura do goberno municipal é froito dos cambios dados na xestión da Mancomunidade.
Eses cambios permitiron que se responderan as dúbidas que tiña Ames e polas que preguntara hai tres anos. Co paso do lixo a SOGAMA o vaso deixa de estar colmatado e cómpese a normativa europea; o poder de decisión de Ames cos novos estatutos será do 40%; todos os concellos excepto Rois, Pontecesures e Ames saben o que terán que pagar os vindeiros dez anos.
Nieto aclarou tamén que Rois debe un millón de euros e se quere deixan a Mancomunidade Serra do Barbanza terá que aboar a débeda nun único pago. Ames debe 9 millóns pero negociarase o pago dos intereses, en calquera caso segundo Gustavo Nieto a recollida fíxose e tense que pagar.
O alcalde, Blas García, engadiu ao final do debate que para o seu goberno os 160 traballadores da planta son tamén unha razón de peso para que continúe funcionando e o que hai que conseguir e que se sumen máis concellos en esta nova etapa.
