Ames, 20/05/2026 – Lindeiros publicábase en papel no 2014. Na contraportada sempre había sitio para un maior que sempre nos descubría algo no e interesante. Agora que cumpre cen anos lembramos con agarimo aquela conversa con Filomena Fraga.
Queremos deixar un extracto daquela entrevista no que Filomena Fraga lembra a súa infancia e reflexiona sobre a vida na década dos 30 en Galicia “hoxe os nenos saben moito de libros pero nos coñecíamos os montes, as pedras, os paxaros…”
Segundo ten explicado en moitas ocasións, durante a súa infancia apenas puido asistir á escola, pero aprendeu a ler e pasaba o tempo lendo a obra Áncora da salvación, do xesuíta José Mach, o único libro que había na súa casa.
Filomena Fraga é todo un referente na loita pola igualdade entre homes e mulleres. Con catorce anos comezou a traballar nunha casa na aldea do Portanxil da que marchou por negarlle un aumento de soldo por traballar o mesmo que os homes. Posteriormente, marchou ao concello de Negreira, onde pasou a traballar en mellores condicións na casa do médico Manuel Negreira.

Filomena é veciña de Agrón e autora da obra A Cancela, publicada por primeira vez en 1995 e reeditada polo Concello de Ames en 2006. Filomena Fraga foi a primeira muller e a segunda persoa en recibir no ano 2019 a medalla do Concello de Ames. Ademais, en 2018 foi homenaxeada polo Concello no acto de conmemoración do Día Internacional das Mulleres, por ser exemplo vivo e un referente na loita pola igualdade.
Cómpre destacar tamén o seu papel como activista na renovación educativa. En 1974 asistiu a unha xuntanza en Valladolid, como membro do Colexio Familiar Rural de Negreira, onde denunciou a situación de atraso que vivía o rural galego. Ademais, militou no Sindicato Agrario Galego.
O alcalde de Ames, Blas García, destacou de Filomena a súa vitalidade e o seu humor. “Para min, como alcalde, e para a veciñanza de Ames en xeral, é unha honra e un privilexio poder seguir desfrutando das vivencias que nos conta Filomena. É historia viva de Ames e a súa filosofía de vida é un exemplo para todos nós. O ramo que lle fixemos entrega hoxe non é un agasallo do Goberno nin do alcalde, senón un modesto xesto de cariño que lle fai Ames a unha das súas veciñas máis ilustres no día do seu centenario”.
